Ayetlerden Dersler

Kur'an-ı Kerim'den konu konu ayetler · Diyanet meali

📖 Kur'an Meali

Bir sûre seçin; sûrenin tamamı Diyanet mealiyle açılır.

🔎 Kur'an mealinde kelime ara

Diyanet meali (tr.diyanet, api.alquran.cloud kaynağından alınıp siteye gömülü; arama da bu metin üzerinde yapılır).

🌙 Peygamberimizin Hayatı

  1. 569 / 571Mekke'de doğumu (TDV'de iki güçlü rivayet: 17 Haziran 569 ve 20 Nisan 571)
  2. 594Hz. Hatice ile evlenmesi (TDV tablosu, 569 esasına göre)
  3. 610Ramazan, Hira'da ilk vahiy: Alak sûresinin ilk beş âyeti
  4. 622Eylül, Medine'ye hicret; Kubâ'ya varış
  5. 62417 Ramazan 2 / 13 Mart: Bedir Gazvesi
  6. 625Şevval 3 / Mart: Uhud Gazvesi
  7. 627Şevval 5 / Mart: Hendek Gazvesi
  8. 628Zilkade 6 / Mart-Nisan: Hudeybiye Antlaşması
  9. 63020 Ramazan 8 / 11 Ocak: Mekke'nin fethi
  10. 632Zilhicce 10 / Mart: Vedâ haccı ve Vedâ hutbesi
  11. 63213 Rebîülevvel 11 / 8 Haziran: Medine'de vefatı

Tarihler TDV İslâm Ansiklopedisi “Muhammed” maddesindeki kronolojiye göredir. TDV, hicret öncesi olaylarda doğum yılı 569 esas alındığından milâdî tarihlerin değişebileceğini belirtir.

🗺️ Konu Haritası

📖 Ayetlerden Dersler

🌾 Rızık

🌾 Rızık
Rızkı veren Allah (11:6)Takva ve çıkış yolu (65:2)Tevekkül (65:3)Güç Allah'ındır (51:58)

Rızkı veren Allah'tır. Kul helal yoldan çalışır, takva üzere yaşar ve Allah'a tevekkül eder.

Yeryüzünde yaşayan bütün canlıların rızkı ancak Allah'a aittir. O, canlıları babaların sulbünde kararlaşmış ve anaların rahminde kararlaşmakta iken de bilir. Her şey apaçık bir Kitaptadır.Hud 6 (11:6) – Diyanet meali
Şüphesiz rızıklandıran da, güç ve kuvvet sahibi olan da Allah'tır.Adh-Dhaariyat 58 (51:58) – Diyanet meali
Kadınların iddet süreleri biteceğinde, onları ya uygun bir şekilde alıkoyun, ya da onlardan ayrılın; içinizden de iki adil şahit getirin; şahidliği Allah için yapın; işte bu, Allah'a ve ahiret gününe inanan kimseye verilen öğüttür. Allah, kendisine karşı gelmekten sakınan kimseye kurtuluş yolu sağlar, ona beklemediği yerden rızık verir. Allah'a güvenen kimseye O yeter. Allah, buyruğunu yerine getirendir. Allah her şey için bir ölçü var etmiştir.At-Talaaq 2 (65:2–3) – Diyanet meali
Nice canlılar vardır ki, rızıklarını kendileri elde edemezler. Sizin de onların da rızkını Allah verir. O, işitir ve bilir.Al-Ankaboot 60 (29:60) – Diyanet meali

✨ Bereket

✨ Bereket
İman ve takva (7:96)Şükür artırır (14:7)İstiğfar (71:10-12)

İman, takva, şükür ve istiğfar; Kur'an'da bolluk ve bereketin sebepleri olarak anılır.

Eğer kentlerin halkı inanmış ve Bize karşı gelmekten sakınmış olsalardı, onlara göğün ve yerin bolluklarını verirdik. Ama yalanladılar; bu yüzden onları, yaptıklarına karşılık yakalayıverdik.Al-A'raaf 96 (7:96) – Diyanet meali
Rabbiniz: "Şükrederseniz and olsun ki, size karşılığını artıracağım; nankörlük ederseniz bilin ki azabım pek çetindir" diye bildirmişti.Ibrahim 7 (14:7) – Diyanet meali
Dedim ki: "Rabbinizden bağışlanma dileyin; doğrusu O, çok bağışlayandır. Size gökten bol bol yağmur indirsin."Nooh 10 (71:10–11) – Diyanet meali
"Sizi, mallar ve oğullarla desteklesin; sizin için bahçeler var etsin, ırmaklar akıtsın."Nooh 12 (71:12) – Diyanet meali

🌿 Cennet

🌿 Cennet
İman + salih amel (2:25)Ebedî yurt (18:107-108)Takva sahiplerine (13:35)

Cennet, iman edip salih amel işleyenlere Allah'ın vaat ettiği ebedî yurttur.

İnananlar ve yararlı işler yapanlara, kendilerine altlarından ırmaklar akan cennetler olduğunu müjdele. Onlara buranın bir ürünü rızık olarak verildiğinde, "Bu daha önce de rızıklandığımızdır" derler. Bunlar, söylediklerinin benzerleri olarak sunulmuştur. Onlara orada tertemiz eşler vardır ve orada temelli kalırlar.Al-Baqara 25 (2:25) – Diyanet meali
Allah'a karşı gelmekten sakınanlara vadedilen cennetin altından ırmaklar akar; oranın yiyecekleri ve gölgeleri devamlıdır. Bu, sakınanların elde edeceği sonuçtur, inkarcıların varacağı sonuç ise ateştir.Ar-Ra'd 35 (13:35) – Diyanet meali
Ama inanıp yararlı iş işleyenlerin konakları Firdevs cennetleridir.Al-Kahf 107 (18:107) – Diyanet meali
Orada temelli kalırlar, başka bir yere gitmek istemezler.Al-Kahf 108 (18:108) – Diyanet meali

🕋 Namaz

🕋 Namaz
Sabır ve namaz (2:45)Kötülükten alıkoyar (29:45)Huşu (23:1-2)Orta namaz (2:238)

Namaz, müminin Rabbiyle bağıdır; belirli vakitlerde kılınması farz kılınmıştır ve kötülüklerden alıkoyar.

Sabır ve namazla Allah'a sığınıp yardım isteyin; Rablerine kavuşacaklarını ve Ona döneceklerini umanlar ve huşu duyanlardan başkasına namaz elbette ağır gelir.Al-Baqara 45 (2:45) – Diyanet meali
Kitap'tan sana vahyolunanı oku; namaz kıl; muhakkak ki namaz hayasızlıktan ve fenalıktan alıkor; Allah'ı anmak en büyük şeydir! Allah Yaptıklarınızı bilir.Al-Ankaboot 45 (29:45) – Diyanet meali
Müminler saadete ermişlerdir.Al-Muminoon 1 (23:1) – Diyanet meali
Onlar namazda huşu içindedirler.Al-Muminoon 2 (23:2) – Diyanet meali
Namazlara ve orta namaza devam edin; gönülden boyun eğerek Allah için namaza durun.Al-Baqara 238 (2:238) – Diyanet meali

🌅 Namaz vakitleri ve güneş

🌅 Namaz vakitleri ve güneş
Vakitli farz (4:103)Zeval → gece (17:78)Gündüzün iki ucu (11:114)Doğuş ve batış (20:130)Akşam-sabah (30:17-18)

Namaz vakitleri güneşin hareketine bağlıdır: fecir (sabah), güneşin zevali (öğle), ikindi, gün batımı (akşam) ve gecenin karanlığı (yatsı). Ayrıntılar Peygamberimizin (s.a.v.) uygulamasıyla belirlenmiştir.

Namazı kıldıktan başka, Allah'ı ayakta iken, otururken, yan yatarken de anın. Emniyete kavuştuğunuzda, namazı gereğince kılın. Namaz şüphesiz, inananlara belirli vakitlerde farz kılınmıştır.An-Nisaa 103 (4:103) – Diyanet meali
Güneşin batıya yönelmesinden gecenin kararmasına kadar namaz kıl; sabah vakti de namaz kıl, zira sabah namazına melekler şahit olur.Al-Israa 78 (17:78) – Diyanet meali
Gündüzün iki ucunda ve gecenin gündüze yakın zamanlarında namaz kıl. Doğrusu iyilikler kötülükleri giderir. Bu, öğüt kabul edenlere bir öğüttür.Hud 114 (11:114) – Diyanet meali
Onların dediklerine sabret; güneşin doğmasından ve batmasından önce Rabbini hamd ile tesbih et; gece saatlerinde ve gündüzleri de tesbih et ki Rabbinin rızasına eresin.Taa-Haa 130 (20:130) – Diyanet meali
Akşamlarken ve sabahlarken, öğle ve ikindi vaktinde Allah'ı -ki göklerde ve yerde hamd O'na mahsustur- tesbih edin, namaz kılın.Ar-Room 17 (30:17–18) – Diyanet meali

📊 Kur'an'da “Namaz” (Salât) kelimesi

📊 Kur'an'da “Namaz” (Salât) kelimesi
83 geçiş78 ayetİsim biçimleri sayıldıSayımlar yönteme göre değişir

Arapça Kur'an metninde (quran-simple) “salât” isminin tüm biçimleri (es-salât, salâtühüm, salevât vb.) bilgisayarla sayıldı: 83 geçiş, 78 ayet. Yöntem: harekeler atılıp “صلاة / صلوات” kökü taşıyan isim biçimleri sayıldı; “sallâ / yusallûn” gibi fiiller ve “mufassalât” kelimesi sayılmadı. Hac 40'taki “salevât” (havralar anlamında) dahildir. Yayınlanmış sayımlar sayım yöntemine göre farklılık gösterir.

Ayetler: 2:3, 2:43, 2:45, 2:83, 2:110, 2:153, 2:157, 2:177, 2:238, 2:277, 4:43, 4:77, 4:101, 4:102, 4:103, 4:142, 4:162, 5:6, 5:12, 5:55, 5:58, 5:91, 5:106, 6:72, 6:92, 6:162, 7:170, 8:3, 8:35, 9:5, 9:11, 9:18, 9:54, 9:71, 9:99, 9:103, 10:87, 11:87, 11:114, 13:22, 14:31, 14:37, 14:40, 17:78, 17:110, 19:31, 19:55, 19:59, 20:14, 20:132, 21:73, 22:35, 22:40, 22:41, 22:78, 23:2, 23:9, 24:37, 24:41, 24:56, 24:58, 27:3, 29:45, 30:31, 31:4, 31:17, 33:33, 35:18, 35:29, 42:38, 58:13, 62:9, 62:10, 70:23, 70:34, 73:20, 98:5, 107:5

Al-Baqara11
An-Nisaa9
At-Tawba7
Al-Maaida6
An-Noor5
Al-Hajj4
Al-An'aam3
Ibrahim3
Maryam3
Al-Anfaal2
Hud2
Al-Israa2
Taa-Haa2
Al-Muminoon2
Al-Ankaboot2
Luqman2
Faatir2
Al-Jumu'a2
Al-Ma'aarij2
Al-A'raaf1
Yunus1
Ar-Ra'd1
Al-Anbiyaa1
An-Naml1
Ar-Room1
Al-Ahzaab1
Ash-Shura1
Al-Mujaadila1
Al-Muzzammil1
Al-Bayyina1
Al-Maa'un1

Onlar, gaybe inanırlar, namazı kılarlar, kendilerine verdiğimiz rızıktan yerli yerince sarfederler.Al-Baqara 3 (2:3) – Diyanet meali
Namazı kılın, zekatı verin, rüku edenlerle birlikte rüku edin.Al-Baqara 43 (2:43) – Diyanet meali
"Şüphesiz Ben Allah'ım, Benden başka tanrı yoktur; Bana kulluk et; Beni anmak için namaz kıl."Taa-Haa 14 (20:14) – Diyanet meali
Ey inananlar! Cuma günü namaz için ezan okunduğu zaman Allah'ı anmaya koşun; alım satımı bırakın; bilseniz, bu sizin için daha iyidir.Al-Jumu'a 9 (62:9) – Diyanet meali
Vay o namaz kılanların haline ki:Al-Maa'un 4 (107:4) – Diyanet meali
Onlar kıldıkları namazdan gafildirler.Al-Maa'un 5 (107:5) – Diyanet meali

📜 Kur'an'da adı geçen peygamberler

📜 Kur'an'da adı geçen peygamberler
25 peygamberEn'âm 83-86Nisâ 163Son peygamber (33:40)

Kur'an'da adı geçen 25 peygamber: Âdem, İdris, Nuh, Hûd, Salih, İbrahim, Lût, İsmail, İshak, Yakub, Yusuf, Eyyûb, Şuayb, Musa, Harun, Zülkifl, Davud, Süleyman, İlyas, Elyesa, Yunus, Zekeriya, Yahya, İsa ve Hz. Muhammed (s.a.v.).

Bu, İbrahim'e, milletine karşı verdiğimiz hüccetimizdir. Dilediğimizi derecelerle yükseltiriz. Doğrusu Rabbin Hakim'dir, Bilen'dir.Al-An'aam 83 (6:83) – Diyanet meali
Ona İshak'ı, Yakub'u bağışladık, her birini doğru yola eriştirdik. Daha önce Nuh'u ve soyundan Davud'u, Süleyman'ı, Eyyub'u, Yusuf'u, Musa'yı ve Harun'u -ki işlerini iyi yapanlara böylece karşılık veririz-, Zekeriya'yı, Yahya'yı, İsa'yı ve İlyas'ı -ki hepsi iyilerdendir-, İsmail'i, Elyesa'ı, Yunus'u, Lut'u -ki hepsini dünyalara üstün kıldık- doğru yola eriştirdik.Al-An'aam 84 (6:84–85) – Diyanet meali
Nuh'a, ondan sonra gelen peygamberlere vahyettiğimiz, İbrahim'e, İsmail'e, İshak'a, Yakub'a, torunlarına, İsa'ya, Eyyub'a, Yunus'a, Harun'a ve Süleyman'a vahyettiğimiz gibi şüphesiz sana da vahyettik. Davud'a da Zebur verdik.An-Nisaa 163 (4:163) – Diyanet meali
Muhammed içinizden herhangi bir adamın babası değil, Allah'ın elçisi ve peygamberlerin sonuncusudur. Allah her şeyi bilendir.Al-Ahzaab 40 (33:40) – Diyanet meali

🌊 Su ile anlatılan peygamber kıssaları

🌊 Su ile anlatılan peygamber kıssaları
Nuh: tufan (11:42-44)Musa: deniz yarıldı (26:63)Firavun boğuldu (10:90)Yunus: balık (37:142)İbrahim: Mekke vadisi (14:37)Salih: su payı (26:155)

Hz. Nuh: Kavmi inkârda direnince tufan geldi, gemiye binen müminler kurtuldu.
Hz. Musa: Allah'ın izniyle deniz yarıldı, İsrailoğulları geçti; peşlerinden gelen Firavun ve ordusu boğuldu.
Hz. Yunus: Denize atıldı, balık onu yuttu; tesbih edip tövbe etti, Allah onu kurtardı.
Hz. İbrahim: Ailesini ekin bitmez Mekke vadisine, Kâbe'nin yanına yerleştirip dua etti.
Hz. Salih: Semud kavmine bir dişi deve mucize olarak verildi; su bir gün devenin, bir gün kavmin olacaktı. Kavim devenin su hakkına tahammül etmeyip onu kesti ve helak oldu. (Suda boğulma Salih kavminde değil, Nuh kavmi ile Firavun ve ordusunda geçer.)

Gemi, dağlar gibi dalgalar içinde onları götürürken, Nuh, bir kenarda ayrı kalmış olan oğluna "Ey oğulcuğum! Bizimle beraber gel, kafirlerle birlik olma" diye seslendi.Hud 42 (11:42) – Diyanet meali
Oğlu: "Dağa sığınırım, beni sudan kurtarır" deyince, Nuh: "Bugün Allah'ın buyruğundan O'nun acıdıkları dışında kurtulacak yoktur" dedi. Aralarına dalga girdi, oğlu da boğulanlara karıştı.Hud 43 (11:43) – Diyanet meali
Yere, "Suyunu çek!", göğe, "Ey gök sen de tut!" denildi. Su çekildi, iş de bitti; gemi Cudi'ye oturdu. "Haksızlık yapan millet Allah'ın rahmetinden uzak olsun" denildi.Hud 44 (11:44) – Diyanet meali
Bunun üzerine Biz Musa'ya: "Değneğinle denize vur" diye vahyettik. Hemen deniz ikiye ayrıldı, her parçası yüce bir dağ gibiydi.Ash-Shu'araa 63 (26:63) – Diyanet meali
Öbürlerini suda boğduk.Ash-Shu'araa 66 (26:66) – Diyanet meali
Denizi yarıp sizi kurtarmış ve gözlerinizin önünde Firavun ailesini batırmıştık.Al-Baqara 50 (2:50) – Diyanet meali
İsrailoğullarını denizden geçirdik, Firavun ve askerleri haksızlık ve düşmanlıkla ardlarına düştüler. Firavun boğulacağı anda: "İsrailoğullarının inandığından başka tanrı olmadığına inandım, artık ben O'na teslim olanlardanım" dedi.Yunus 90 (10:90) – Diyanet meali
Doğrusu Yunus da peygamberlerdendir.As-Saaffaat 139 (37:139) – Diyanet meali
Kendini kınarken onu bir balık yutmuştu.As-Saaffaat 142 (37:142) – Diyanet meali
Eğer Allah'ı tesbih edenlerden olmasaydı, tekrar diriltilecek güne kadar balığın karnında kalacaktı.As-Saaffaat 143 (37:143–144) – Diyanet meali
Halsiz bir halde iken kendisini sahile çıkardık.As-Saaffaat 145 (37:145) – Diyanet meali
Zünnun (Balık Sahibi; Yunus) hakkında söylediğimizi de an. O, öfkelenerek giderken, kendisini sıkıntıya sokmayacağımızı sanmıştı; fakat sonunda karanlıklar içinde: "Senden başka tanrı yoktur, Sen münezzehsin, doğrusu ben haksızlık edenlerdenim" diye seslenmişti.Al-Anbiyaa 87 (21:87) – Diyanet meali
"Rabbimiz! Ben çocuklarımdan kimini, namaz kılabilmeleri için Senin kutsal evinin yanında, ziraata elverişsiz bir vadiye yerleştirdim. Rabbimiz! İnsanların gönüllerini onlara meylettir, şükretmeleri için onları ürünlerle rızıklandır."Ibrahim 37 (14:37) – Diyanet meali
Salih: " İşte belge bu devedir. Kuyudan su içmek hakkı belirli bir gün onun ve belirli bir gün de sizindir; sakın ona bir kötülük yapmayın, yoksa sizi büyük günün azabı yakalar" dedi.Ash-Shu'araa 155 (26:155–156) – Diyanet meali
Onlara, sıralarına göre suyun kendileriyle o deve aralarında pay edilmiş olunduğunu söyle."Al-Qamar 28 (54:28) – Diyanet meali
Allah'ın peygamberi onlara, Allah'ın devesini göstermiş ve: "Allah'ın bu devesine ve onun su hakkına dokunmayın" demişti.Ash-Shams 13 (91:13) – Diyanet meali
Onu yalanladılar ve deveyi boğazladılar. Bunun üzerine Rableri, suçlarından dolayı onların üzerine katmerli azap indirdi; yerle bir etti onları.Ash-Shams 14 (91:14) – Diyanet meali

🤲 Yetim hakkı

🤲 Yetim hakkı
Malını koru (4:2)Yetim malı ateştir (4:10)Kahretme (93:9)Dini yalanlayan (107:1-2)

Yetimin malını korumak ve ona iyi davranmak Kur'an'ın sıkça vurguladığı bir emirdir; yetim malı yemek büyük günahtır.

Yetimlere mallarını verin. Temizi murdara değişmeyin, onların mallariyle kendi mallarınızı karıştırarak yemeyin, çünkü bu büyük bir suçtur.An-Nisaa 2 (4:2) – Diyanet meali
Yetimlerin mallarını haksız yere yiyenler, karınlarına ancak ateş tıkınmış olurlar, zaten onlar çılgın aleve atılacaklardır.An-Nisaa 10 (4:10) – Diyanet meali
Yetim malına, erginlik çağına erişene kadar en iyi şeklin dışında yaklaşmayın; ölçüyü ve tartıyı doğru yapın. Biz kişiye ancak gücünün yeteceği kadar yükleriz. Konuştuğunuzda, akraba bile olsa sözünüzde adil olun. Allah'ın ahdini yerine getirin. Allah size bunları öğüt almanız için buyurmaktadır.Al-An'aam 152 (6:152) – Diyanet meali
Öyleyse sakın öksüze kötü muamele etme;Ad-Dhuhaa 9 (93:9) – Diyanet meali
Dini yalan sayanı gördün mü?Al-Maa'un 1 (107:1) – Diyanet meali
Öksüzü kakıştıran, yoksulu doyurmaya yanaşmayan kimse işte odur.Al-Maa'un 2 (107:2) – Diyanet meali

👩 Kadınların hakları

👩 Kadınların hakları
Tek nefisten (4:1)Mehir hakkı (4:4)İyi geçinme (4:19)Eşit ecir (33:35)

Kur'an kadın ve erkeği iman ve amelde eşit sorumlu tutar; kadının mehir, miras ve iyi muamele görme hakkını korur.

Ey İnsanlar! Sizi bir tek nefisten yaratan, ondan eşini var eden ve ikisinden pek çok erkek ve kadın meydana getiren Rabb'inize hürmetsizlikten sakının. Kendisi adına birbirinizden dilekte bulunduğunuz Allah'ın ve akrabanın haklarına riayetsizliktende sakının. Allah şüphesiz hepinizi görüp gözetmektedir.An-Nisaa 1 (4:1) – Diyanet meali
Kadınlara mehirlerini cömertçe verin, eğer ondan gönül hoşluğu ile size bir şey bağışlarlarsa onu afiyetle yiyin.An-Nisaa 4 (4:4) – Diyanet meali
Ey İnananlar! Kadınlara zorla mirasçı olmaya kalkmanız size helal değildir. Apaçık hayasızlık etmedikçe onlara verdiğinizin bir kısmını alıp götürmeniz için onları sıkıştırmayın. Onlarla güzellikle geçinin. Eğer onlardan hoşlanmıyorsanız, sabredin, hoşlanmadığınız bir şeyi Allah çok hayırlı kılmış olabilir.An-Nisaa 19 (4:19) – Diyanet meali
Boşanan kadınlar, kendi kendilerine üç aybaşı hali beklerler, eğer Allah'a ve ahiret gününe inanmışlarsa, rahimlerinde Allah'ın yarattığını gizlemeleri kendilerine helal değildir. Kocaları bu arada barışmak isterlerse, karılarını geri almakta daha çok hak sahibidirler. Kadınların hakları, örfe uygun bir şekilde vazifelerine denktir. Erkeklerin onlardan bir üstün derecesi vardır. Allah güçlüdür. Hakim'dir.Al-Baqara 228 (2:228) – Diyanet meali
Kadın, erkek, inanmış olarak kim iyi iş işlerse, ona hoş bir hayat yaşatacağız. Ecirlerini yaptıklarından daha güzeli ile ödeyeceğiz.An-Nahl 97 (16:97) – Diyanet meali
Doğrusu erkek ve kadın müslümanlar, erkek ve kadın müminler, boyun eğen erkekler ve kadınlar, doğru sözlü erkekler ve kadınlar, sabırlı erkekler ve kadınlar, gönülden bağlanan erkekler ve kadınlar, sadaka veren erkekler ve kadınlar, oruç tutan erkekler ve kadınlar iffetlerini koruyan erkekler ve kadınlar, Allah'ı çok anan erkekler ve kadınlar, işte Allah bunların hepsine mağfiret ve büyük ecir hazırlamıştır.Al-Ahzaab 35 (33:35) – Diyanet meali

⚖️ Miras paylaşımı

⚖️ Miras paylaşımı
Erkek-kadın payı (4:7)Çocuklar (4:11)Eşler (4:12)Kelâle (4:176)Allah'ın sınırları (4:13)

Miras payları Allah tarafından belirlenmiştir. Ayrıntılı uygulama için Diyanet'e veya bir uzmana danışılmalıdır.

Ana babanın ve yakınların bıraktıklarından, erkeklere hisse vardır. Ana babanın ve yakınların bıraktıklarından kadınlara da hisse vardır. Bunlar, az veya çok, belirli bir hissedir.An-Nisaa 7 (4:7) – Diyanet meali
Allah çocuklarınız hakkında, erkeğe iki dişinin hissesi kadar tavsiye eder. Eğer kadınlar ikinin üstünde ise, bırakılanın üçte ikisi onlarındır; şayet bir ise yarısı onundur. Ana babadan her birine, ölenin çocuğu varsa yaptığı vasiyetten veya borcundan arta kalanın altıda biri, çocuğu yoksa, anası babası ona varis olur, anasına üçte bir düşer. Kardeşleri varsa, altıda biri annesinindir; babalarınız ve oğullarınızdan menfaatçe hangisinin size daha yakın olduğunu siz bilmezsiniz. Bunlar Allah tarafından tesbit edilmiştir. Doğrusu Allah bilendir, Hakim olandır.An-Nisaa 11 (4:11) – Diyanet meali
Kadınlarınızın çocukları yoksa bıraktıklarının yarısı sizindir, çocukları varsa, bıraktıklarının ettikleri vasiyetten veya borçtan arta kalanın dörtte biri sizindir. Sizin çocuğunuz yoksa ettiğiniz vasiyet veya borç çıktıktan sonra bıraktıklarınızın dörtte biri karılarınızındır; çocuğunuz varsa, bıraktıklarınızın sekizde biri onlarındır. Eğer bir erkek veya kadına kelale yollu (çocuğu ve babası olmadığı halde) varis olunuyor ve bunların ana-bir erkek veya bir kız kardeşi bulunuyorsa, her birine edilen vasiyetten veya borçtan arta kalanın altıda biri düşer; ikiden çoksalar, üçte birine, zarara uğratılmaksızın ortak olurlar. Bunlar Allah tarafından tavsiye edilmiştir. Allah bilendir. Halim'dir.An-Nisaa 12 (4:12) – Diyanet meali
Senden fetva isterler, de ki: "Allah size ikinci dereceden mirasçılar hakkında fetva veriyor: "Şayet çocuğu olmayıp bir kızkardeşi bulunan kimse ölürse, bıraktığının yarısı kızkardeşe kalır. Fakat kızkardeşinin çocuğu yoksa kendisi, ona tamamen varis olur. Eğer iki kızkardeş kalmışsa, bıraktığının üçte ikisi onlaradır. Eğer mirasçılar erkek ve kadın kardeşlerse, erkeğe, iki dişinin hissesi kadar vardır. Doğru yoldan saparsınız diye Allah size açıklıyor." Allah her şeyi bilir.An-Nisaa 176 (4:176) – Diyanet meali
Bunlar Allah'ın yasalarıdır. Allah'a ve Peygamberine kim itaat ederse onu içlerinden ırmaklar akan cennetlere koyacaktır, orada temellidirler, büyük kurtuluş budur.An-Nisaa 13 (4:13) – Diyanet meali

☝️ Allah'ın birliği (Tevhid)

☝️ Allah'ın birliği (Tevhid)
Allah birdir (112:1)Doğmamış, doğurmamış (112:3)Denk yok (112:4)Âyetü'l-Kürsî (2:255)

Allah birdir, eşi ve benzeri yoktur. İslam'ın temeli tevhiddir.

De ki: O Allah bir tektir.Al-Ikhlaas 1 (112:1) – Diyanet meali
Allah her şeyden müstağni ve her şey O'na muhtaçtır.Al-Ikhlaas 2 (112:2) – Diyanet meali
O doğurmamış ve doğmamıştır.Al-Ikhlaas 3 (112:3) – Diyanet meali
Hiçbir şey O'na denk değildir.Al-Ikhlaas 4 (112:4) – Diyanet meali
Tanrınız bir tek Tanrıdır. O, merhamet eden, merhametli olandan başka Tanrı yoktur.Al-Baqara 163 (2:163) – Diyanet meali
Allah, O'ndan başka tanrı olmayan, kendisini uyuklama ve uyku tutmayan, diri, her an yaratıklarını gözetip durandır. Göklerde olan ve yerde olan ancak O'nundur. O'nun izni olmadan katında şefaat edecek kimdir? Onların işlediklerini ve işleyeceklerini bilir, dilediğinden başka ilminden hiçbir şeyi kavrayamazlar. Hükümranlığı gökleri ve yeri kaplamıştır, onların gözetilmesi O'na ağır gelmez. O yücedir, büyüktür.Al-Baqara 255 (2:255) – Diyanet meali

🗓️ “İnşallah” demek

🗓️ “İnşallah” demek
“Yarın yaparım” deme (18:23)Allah dilerse (18:24)Unutunca an (18:24)

Gelecekte yapılacak bir iş için, Allah'ın dilemesini anarak “inşallah” demek Kur'an'ın öğüdüdür.

Herhangi bir şey için, Allah'ın dilemesi dışında: "Ben yarın onu yapacağım" deme. Unuttuğun zaman Rabbini an ve şöyle de: "Umulur ki, Rabbim beni doğruya daha yakın olana eriştirir."Al-Kahf 23 (18:23–24) – Diyanet meali

👼 Meleklerin özellikleri

👼 Meleklerin özellikleri
Kanatlı elçiler (35:1)İsyan etmezler (66:6)Yorulmazlar (21:20)Ameli yazarlar (50:17-18)

Melekler Allah'ın emrine isyan etmeyen, yorulmadan ibadet eden, vahyi getiren ve amelleri kaydeden varlıklardır. Meleklere iman, imanın şartlarındandır.

Peygamber ve inananlar, ona Rabb'inden indirilene inandı. Hepsi Allah'a, meleklerine, kitaplarına, peygamberlerine inandı. "Peygamberleri arasından hiçbirini ayırdetmeyiz, işittik, itaat ettik, Rabbimiz! Affını dileriz, dönüş Sanadır" dediler.Al-Baqara 285 (2:285) – Diyanet meali
Hamd, gökleri ve yeri yaratan, melekleri ikişer, üçer, dörder kanatlı elçiler kılan Allah'a mahsustur. Yaratmada dilediğini artırır. Doğrusu Allah, her şeye Kadir olandır.Faatir 1 (35:1) – Diyanet meali
Ey inananlar! Kendinizi ve çoluk çocuğunuzu cehennem ateşinden koruyun; onun yakıtı, insanlar ve taşlardır; görevlileri, Allah'ın kendilerine verdiği emirlere baş kaldırmayan, kendilerine buyrulanları yerine getiren pek haşin meleklerdir.At-Tahrim 6 (66:6) – Diyanet meali
Göklerde ve yerde ne varsa O'nundur. Katında olanlar O'na kulluk etmekten çekinmezler ve usanmazlar.Al-Anbiyaa 19 (21:19) – Diyanet meali
Gece ve gündüz, bıkmadan tesbih ederler.Al-Anbiyaa 20 (21:20) – Diyanet meali
Sağında ve solunda, onunla beraber oturan iki alıcı melek, yanında hazır birer gözcü olarak söylediği her sözü zaptederler.Qaaf 17 (50:17–18) – Diyanet meali

🕊️ Hz. İsa'nın önemi

🕊️ Hz. İsa'nın önemi
Meryem oğlu (3:45)Beşikte konuştu (19:30)Öldürülmedi (4:157)Ahmed'i müjdeledi (61:6)

Hz. İsa, Allah'ın kulu ve peygamberidir; babasız olarak Hz. Meryem'den doğmuş, İncil verilmiş, mucizeler göstermiş ve Hz. Muhammed'i (s.a.v.) müjdelemiştir.

Melekler demişti ki: "Ey Meryem! Allah sana, Kendinden bir sözü, adı Meryem oğlu İsa olan Mesihi, dünya ve ahirette şerefli ve Allah'a yakın kılınanlardan olarak müjdeler".Aal-i-Imraan 45 (3:45) – Diyanet meali
"İnsanlarla, beşikte iken de, yetişkin iken de konuşacaktır ve o, iyilerdendir".Aal-i-Imraan 46 (3:46) – Diyanet meali
Çocuk: "Ben şüphesiz Allah'ın kuluyum. Bana kitap verdi ve beni peygamber yaptı, nerede olursam olayım beni mübarek kıldı. Yaşadığım müddetçe namaz kılmamı, zekat vermemi ve anneme iyi davranmamı emretti. Beni bedbaht bir zorba kılmadı. Doğduğum günde, öleceğim günde, dirileceğim günde bana selam olsun" dedi.Maryam 30 (19:30–31) – Diyanet meali
Bu, bir de inkarlarından, Meryem'e büyük bir iftirada bulunmalarından ve: "Meryem oğlu İsa Mesih'i, Allah'ın elçisini öldürdük" demelerinden ötürüdür. Oysa onu öldürmediler ve asmadılar, fakat onlara öyle göründü. Ayrılığa düştükleri şeyde doğrusu şüphededirler, bu husustaki bilgileri ancak sanıya uymaktan ibarettir, kesin olarak onu öldürmediler, bilakis Allah onu kendi katına yükseltti. Allah Güçlü'dür, Hakim'dir.An-Nisaa 157 (4:157–158) – Diyanet meali
Meryem oğlu İsa: "Ey İsrailoğulları! Doğrusu ben, benden önce gelmiş olan Tevrat'ı doğrulayan, benden sonra gelecek ve adı Ahmet olacak bir peygamberi müjdeleyen, Allah'ın size gönderilmiş bir peygamberiyim" demişti. Ama o elçi, kendilerine belgelerle geldiği zaman: "Bu, apaçık bir sihirdir" demişlerdi.As-Saff 6 (61:6) – Diyanet meali

🌙 Hz. Yusuf'un önemi

🌙 Hz. Yusuf'un önemi
Kıssaların en güzeli (12:3)Rüya (12:4)İffet (12:23)Affedicilik (12:92)

Hz. Yakub'un oğlu Hz. Yusuf'un kıssası Kur'an'da “kıssaların en güzeli” diye anılır: sabır, iffet, affedicilik ve Allah'a güven dersleri verir.

Biz bu Kuran'ı vahyederek, sana en güzel kıssaları anlatıyoruz.. Oysa daha önce sen bunlardan habersizdin.Yusuf 3 (12:3) – Diyanet meali
Yusuf babasına: "Babacığım! "Rüyamda onbir yıldız, güneş ve ayın bana secde ettiklerini gördüm" demişti.Yusuf 4 (12:4) – Diyanet meali
Evinde bulunduğu kadın onu kendine çağırdı, kapıları sıkı sıkı kapadı ve "gelsene" dedi. Yusuf: "Günah işlemekten Allah'a sığınırım, doğrusu senin kocan benim efendimdir; bana iyi baktı. Haksızlık yapanlar şüphesiz başarıya ulaşamazlar." dedi.Yusuf 23 (12:23) – Diyanet meali
"Yoksa sen Yusuf musun?" dediler. "Ben Yusuf'um, bu da kardeşim. Allah bize iyilikte bulundu; doğrusu kim kötülükten sakınır ve sabrederse bilsin ki Allah iyi davrananların ecrini katiyen zayi etmez" dedi..Yusuf 90 (12:90) – Diyanet meali
Yusuf: "Bugün azarlanacak değilsiniz, Allah sizi bağışlar. O, merhametlilerin merhametlisidir. Bu gömleğimi götürün, babamın yüzüne sürün, görmeğe başlar; bütün çoluk çocuğunuzla bana gelin" dedi.Yusuf 92 (12:92) – Diyanet meali
Ana babasını tahtın üzerine oturttu, hepsi onun önünde (Allah'a secde edip) eğildiler. O zaman Yusuf: "Babacığım! İşte bu, vaktiyle gördüğüm rüyanın çıkışıdır; Rabbim onu gerçekleştirdi. Şeytan, benimle kardeşlerimin arasını bozduktan sonra, beni hapisten çıkaran, sizi çölden getiren Rabbim bana pek çok iyilikte bulundu. Doğrusu Rabbim dilediğine lütufkardır, O şüphesiz bilendir, Hakim'dir" dedi.Yusuf 100 (12:100) – Diyanet meali

🌳 Peygamberlerin soy ağacı

🌳 Peygamberlerin soy ağacı
Âdem → Nuhİbrahim ailesi (3:33)İsmail → Muhammed ﷺİshak → Yakub → YusufMeryem → İsa

Ağaç yalnızca Kur'an'da ve sahih kaynaklarda bildirilen bağları gösterir; aradaki nesiller “…” ile belirtilmiştir.

Âdem
…
Nuh
…
İbrahim
İsmail
…
Hz. Muhammed (s.a.v.)
İshak
↓
Yakub
↓
Yusuf (ve kardeşleri)
… İsrailoğulları …
Musa – Harun (kardeş)
…
Davud → Süleyman
…
Zekeriya → Yahya
Meryem → İsa
Ona İshak'ı, Yakub'u bağışladık, her birini doğru yola eriştirdik. Daha önce Nuh'u ve soyundan Davud'u, Süleyman'ı, Eyyub'u, Yusuf'u, Musa'yı ve Harun'u -ki işlerini iyi yapanlara böylece karşılık veririz-, Zekeriya'yı, Yahya'yı, İsa'yı ve İlyas'ı -ki hepsi iyilerdendir-, İsmail'i, Elyesa'ı, Yunus'u, Lut'u -ki hepsini dünyalara üstün kıldık- doğru yola eriştirdik.Al-An'aam 84 (6:84) – Diyanet meali
Yoksa Yakub can verirken sizler yanında mı idiniz? O, oğullarına: "Benden sonra kime kulluk edeceksiniz?" diye sormuştu; Onlar da: "Senin Tanrına ve ataların İbrahim, İsmail, İshak'ın Tanrısı olan tek Tanrıya kulluk edeceğiz, bizler O'na teslim olmuşuzdur" demişlerdi.Al-Baqara 133 (2:133) – Diyanet meali
İbrahim ve İsmail, Kabenin temellerini yükseltiyordu: "Rabbimiz! Yaptığımızı kabul buyur. Şüphesiz ki, Sen hem işitir hem bilirsin"Al-Baqara 127 (2:127) – Diyanet meali
Allah, Adem'i, Nuh'u, İbrahim ailesini, İmran ailesini birbirinin soyundan olarak alemlere tercih etti. Allah işitendir, bilendir.Aal-i-Imraan 33 (3:33–34) – Diyanet meali
İşte bunlar Allah'ın kendilerine nimetler sunduğu peygamberler; Adem'in soyundan, Nuh ile beraber taşıdıklarımızdan; İbrahim ve İsmail'in neslinden ve doğru yola erdirdiğimizden, seçip beğendiklerimizdendirler. Rahman'ın ayetleri onlara okunduğu zaman ağlayarak secdeye kapanırlardı.Maryam 58 (19:58) – Diyanet meali

🏠 Peygamberlerin eşleri ve çocukları

🏠 Peygamberlerin eşleri ve çocukları
Kur'an'dan bilgilerSiyer rivayetleriTDV ile kontrolEzvâc: müminlerin anneleri (33:6)

Yalnızca iyi bilinen isimler verildi. Her satırda kaynağın Kur'an mı yoksa hadis/siyer mi olduğu belirtildi.

Hz. ÂdemEşi: Havva. Oğulları: Kâbil ve Hâbil, ŞîtKur'an “eşi” ve “Âdem'in iki oğlu” der (Mâide 27); isimler rivayettir (TDV İA, “Havvâ”, “Hâbil ve Kâbil”, “Şît”)
Hz. NuhBir oğlu iman etmeyip tufanda boğuldu; eşi de inkâr edenlerdendiKur'an (Hûd 42-43, Tahrîm 10); isimleri kesin değil
Hz. İbrahimEşleri: Sâre, Hacer. Oğulları: İsmail (Hacer'den), İshak (Sâre'den)Oğullar Kur'an (İbrahim 39); eş isimleri rivayettir (TDV İA, “Sâre”, “Hâcer”)
Hz. İshakOğlu: YakubKur'an (Hûd 71)
Hz. YakubOğulları: Yusuf ve on bir kardeşi; BünyaminYusuf ve kardeşleri Kur'an (Yusuf 4); Bünyamin adı rivayettir (TDV İA, “Bünyâmin”)
Hz. LûtEşi inkâr edenlerdendi; kızlarından söz edilirKur'an (Tahrîm 10, Hûd 78)
Hz. MusaEşi: Medyenli ihtiyarın kızı (rivayete göre adı Safûrâ). Kardeşi: HarunKur'an (Kasas 27); ad rivayettir (TDV İA, “Mûsâ”)
Hz. DavudOğlu: SüleymanKur'an (Neml 16)
Hz. ZekeriyaOğlu: YahyaKur'an (Meryem 7)
Hz. İsaAnnesi: Hz. Meryem. Kur'an'da evlendiği bildirilmezKur'an
Hz. Muhammed (s.a.v.)Eşleri: Hatice, Sevde, Âişe, Hafsa, Zeyneb bint Huzeyme, Ümmü Seleme, Zeyneb bint Cahş, Cüveyriye, Reyhâne (nikâh mı câriyelik mi olduğu konusunda rivayetler var), Ümmü Habîbe, Safiyye, Meymûne. Vefatında geride dokuz eşi kalmıştır.
Çocukları: Kâsım, Zeyneb, Rukıyye, Ümmü Külsûm, Fâtıma, Abdullah (lakabı Tayyib/Tâhir; bazı kaynaklarda bunlar ayrı çocuklar sayılır) – hepsi Hz. Hatice'den; İbrahim – Mâriye'den. TDV'ye göre sekiz çocuk (dört erkek, dört kız) ya da üç oğul rivayeti vardır
Siyer (TDV İA, “Muhammed”, “Hatice”). Kur'an eşlerini “müminlerin anneleri” diye anar (Ahzâb 6)

"Kocamışken, bana İsmail ve İshak'ı veren Allah'a hamdolsun. Doğrusu Rabbim duaları işitendir."Ibrahim 39 (14:39) – Diyanet meali
Bu arada, İbrahim'in ayakta duran karısı gülünce, "Ona İshak'ı ardından Yakub'u müjdeleriz" dediler.Hud 71 (11:71) – Diyanet meali
Yusuf babasına: "Babacığım! "Rüyamda onbir yıldız, güneş ve ayın bana secde ettiklerini gördüm" demişti.Yusuf 4 (12:4) – Diyanet meali
Kadınların babası: "Bana sekiz yıl çalışmana karşılık bu iki kızımdan birini sana nikahlamak istiyorum. Eğer on yıla tamamlarsan o senden bir lütuf olur. Ama sana ağırlık vermek istemem. İnşallah beni iyi kimselerden bulacaksın" dedi.Al-Qasas 27 (28:27) – Diyanet meali
Süleyman Davud'a varis oldu: "Ey insanlar! Bize kuş dili öğretildi ve bize herşeyden bolca verildi. Doğrusu bu apaçık bir lütuftur" dedi.An-Naml 16 (27:16) – Diyanet meali
Allah: "Ey Zekeriya! Sana, Yahya isminde bir oğlanı müjdeliyoruz. Bu adı daha önce kimseye vermemiştik" buyurdu.Maryam 7 (19:7) – Diyanet meali
Allah, inkar edenlere, Nuh'un karısıyla Lut'un karısını misal gösterir: Onlar, kullarımızdan iki iyi kulun nikahı altında iken onlara karşı hainlik edip inkarlarını gizlemişlerdi de iki peygamber Allah'tan gelen azabı onlardan savamamışlardı. O iki kadına: "Cehenneme girenlerle beraber siz de girin" dendi.At-Tahrim 10 (66:10) – Diyanet meali
Müminlerin, Peygamberi kendi nefislerinden çok sevmeleri gerekir; onun eşleri onların anneleridir; akraba olanlar, miras hususunda, Allah'ın Kitap'ında birbirlerine müminler ve muhacirlerden daha yakındırlar. Dostlarınıza yapacağınız uygun bir vasiyet bunun dışındadır. Bu Kitap'ta yazılı bulunmaktadır.Al-Ahzaab 6 (33:6) – Diyanet meali

👥 Dört Halife: eşleri ve çocukları

👥 Dört Halife: eşleri ve çocukları
Hz. Ebû BekirHz. ÖmerHz. OsmanHz. AliKaynak: TDV İA

TDV İslâm Ansiklopedisi maddelerine göre başlıca isimler. Listeler eksik olabilir; özellikle Hz. Ömer, Hz. Osman ve Hz. Ali'nin başka evlilik ve çocukları da vardır.

Hz. Ebû BekirKuteyle bint Abdüluzzâ → Abdullah, Esmâ
Ümmü Rûmân → Abdurrahman, Âişe
Esmâ bint Umeys → Muhammed
Habîbe bint Hârice → Ümmü Külsûm
TDV İA, “Ebû Bekir”
Hz. ÖmerZeyneb bint Maz‘ûn → Abdullah, Hafsa
Diğer evlilikleri arasında Hz. Ali ile Hz. Fâtıma'nın kızı Ümmü Külsûm
TDV İA, “Ömer”
Hz. OsmanHz. Peygamber'in kızları Rukıyye (oğlu Abdullah) ve onun vefatından sonra Ümmü Külsûm (bu yüzden “Zinnûreyn”). Şehid edildiğinde eşleri arasında Nâile bint Ferâfisa vardıTDV İA, “Osman”
Hz. AliHz. Fâtıma → Hasan, Hüseyin, Muhsin, Zeyneb, Ümmü Külsûm
Havle bint Ca‘fer → Muhammed b. Hanefiyye
Fâtıma'nın vefatından sonra başka evlilikler ve çok sayıda çocuk
TDV İA, “Ali”, “Muhammed b. Hanefiyye”

✍️ Bu Site Nasıl Doğdu

Kur'an-ı Kerim'in bize verdiği dersleri konu konu, tek bir yerde toplamak istedim. Konuları kendim seçtim: rızık, bereket, cennet, namaz, peygamber kıssaları, yetim ve kadın hakları, miras, tevhid, inşallah demek, melekler, Hz. İsa, Hz. Yusuf, peygamberlerin soy ağacı ve aileleri.

Ayet metinlerini Diyanet mealinden aldım. Aile bilgilerini TDV İslâm Ansiklopedisi'nden kontrol ettim. Bu site Ekim 2026'da yapay zekâ desteğiyle hazırlandı. Ben bir din âlimi değilim; burada fetva yok. Dinî sorularınız için Diyanet'e (ALO 190) danışmanızı rica ederim.

Faydalı olması dileğiyle.

— Mahir KABALAK

🎙️ Mahir KABALAK – KONUŞUYORUZ DA YA OLURSA podcast

📷 Fotoğraf Kaynakları

Arka plandaki fotoğraflar Wikimedia Commons'tan, belirtilen özgür lisanslarla kullanılmıştır (yeniden boyutlandırılıp kırpılmıştır).

  1. Kaaba, Masjid Al-Haram, Mecca, Saudi Arabia - panoramio.jpg — GusJuned, CC BY-SA 3.0
  2. Kaaba, Never still.jpg — omar_chatriwala, CC BY 2.0
  3. Masjid al-Haram 2022.jpg — مريم محمد الغلبان, CC0
  4. Masjid al-Haram, Tawaf 20092012 1130PM (8008466944).jpg — Basheer Olakara, CC BY 2.0
  5. The Kaaba during Hajj.jpg — Adli Wahid, CC BY-SA 4.0
  6. Edited Great Mosque of Mecca1 5-2019-ccsa4.0.jpg — Saudipics.com, CC BY-SA 4.0
  7. Mosquée Masjid el Haram à la Mecque.jpg — Tab59, Public domain
⬆
Enfâl 8:29 Ey inananlar! Allah'tan sakınırsanız, O size iyiyi kötüden ayırdedecek bir anlayış verir, kötülüklerinizi örter, sizi bağışlar. Allah büyük, bol nimet sahibidir. — Diyanet meali